Kakelpraat: De kloek met kuikens
De kloek (hen met kuikens) heeft succesvol de eieren uitgebroed en loopt nu trots rond met haar kroost. Hoewel zij zelf de zorg over haar kuikens prima op zich zal nemen is het goed om een aantal zaken in de gaten te houden zodat de kuikens gezond en wel opgroeien.
Zo is het aan te raden de kloek en kuikens apart van de andere kippen te houden, deze kunnen soms agressief tegen de kuikens zijn en bovendien krijgen zij ander voer. Kuikens hebben een hogere eiwitbehoefte dan volwassen kippen en verlangen daarom speciaal kuiken- of opfokvoer, dit kan aangeboden worden in meel-, kruimel- of korrelvorm. De kloek mag hier gerust van mee-eten want zij heeft een zware tijd achter de rug en kan ook wel wat extra eiwit en vitaminen gebruiken. We bieden dit voer onbeperkt aan in een bakje waar de kuikens goed bij kunnen.
Apart huisvesten in een eenvoudig hokje op een veilige, droge, tochtvrije plek met wat zacht strooisel, bv hennepvezel of vlas, volstaat. Vooral als de kuikens groter worden is een aansluitende uitloop, bv afgezet met fijnmazig gaas of gaaspanelen, gewenst. Dit kan zowel binnen als buiten zijn. Voor de ontwikkeling van weerstand en winterhardheid geniet buiten, met dus wisselende temperaturen, de voorkeur. Zorg wel voor enige beschutting in de vorm van beplanting of een afdakje zodat de kloek en de kuikens naar voorkeur in de zon en in de schaduw kunnen zitten. Omdat kleine kuikens snel onderkoeld kunnen raken moet voorkomen worden dat ze in de regen komen te zitten.
Belangrijk is ook dat de uitloop ‘predator-proof’ is zodat vossen, marters, katten of roofvogels geen kans maken. Met fijnmazig gaas dat ook nog eens wordt ingegraven zijn de kuikens goed beschermd. Handig is dat ook de kuikens zelf uit een dergelijke ren niet kunnen ontsnappen. Wanneer het mogelijk is om het rennetje of bijvoorbeeld een hondenbench (zonder bodem) in de uitloop van de andere kippen te plaatsten dan wordt het weer integreren van de kloek en haar kroost met de andere kippen een stuk gemakkelijker. Als de kuikens ca 6 weken oud zijn kunnen ze samen met de kloek bij de andere kippen. Houdt dit proces wel goed in de gaten want niet alle kippen zijn blij met deze nieuwkomers. Om de kuikens wel toegang te geven tot het kuikenvoer maar de volwassen kippen niet kunnen we de voerbak achter een soort kruipdoor-sluipdoor-hekje zetten, dit heet creepfeeding. Als een bench is gebruikt om de kloek met kuikens tussen de andere kippen te plaatsen, dan kan deze nu dienst doen als kuiken voerplaats.
De kuikens gaan nu steeds vaker zelfstandig op pad en zoeken hun kloek alleen nog op voor de warmte en bescherming. Ook de hen zal geleidelijk steeds meer afstand nemen van haar kuikens om ze uiteindelijk rond de 12 weken oud te ‘spenen’. Bij de kuikens zal inmiddels het geslachtsverschil duidelijk zijn en ze kunnen nu eventueel naar een nieuw ‘huisje’.
Tekst en foto: Juli 2025, Hans Krudde